โดย ทีม MoneyTools4u
เผยแพร่เมื่อ 10/4/2569
ภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาคืออะไร
ภาษีเงินได้บุคคลธรรมดา (Personal Income Tax) คือภาษีที่บุคคลธรรมดาต้องชำระให้กรมสรรพากรจากรายได้ที่ได้รับในปีภาษีนั้นๆ ชำระปีละครั้งระหว่างเดือนมกราคม–มีนาคมของปีถัดไป
อัตราภาษีเงินได้บุคคลธรรมดา ปี 2569
ภาษีเงินได้ไทยเป็นแบบ อัตราก้าวหน้า คือยิ่งรายได้มาก ยิ่งเสียภาษีอัตราสูงขึ้น:
| เงินได้สุทธิ (บาท) | อัตราภาษี |
|---|---|
| 0 – 150,000 | ยกเว้น |
| 150,001 – 300,000 | 5% |
| 300,001 – 500,000 | 10% |
| 500,001 – 750,000 | 15% |
| 750,001 – 1,000,000 | 20% |
| 1,000,001 – 2,000,000 | 25% |
| 2,000,001 – 5,000,000 | 30% |
| 5,000,001 ขึ้นไป | 35% |
สูตรคำนวณภาษีแบบง่าย
เงินได้สุทธิ = รายได้รวม - ค่าใช้จ่าย - ค่าลดหย่อน
ภาษีที่ต้องชำระ = คำนวณจากตารางอัตราก้าวหน้า
ขั้นตอนคำนวณภาษีทีละขั้น
ขั้นที่ 1: รวมรายได้ทั้งปี
รวมรายได้จากทุกแหล่ง ได้แก่:
- เงินเดือน ค่าจ้าง โบนัส
- ดอกเบี้ยเงินฝาก เงินปันผล
- รายได้จากฟรีแลนซ์ ค่าจ้างพิเศษ
- รายได้จากการขายอสังหาริมทรัพย์ (บางกรณี)
ขั้นที่ 2: หักค่าใช้จ่าย
สำหรับมนุษย์เงินเดือน (รายได้ประเภทที่ 1) หักค่าใช้จ่ายได้ 50% ของรายได้ สูงสุดไม่เกิน 100,000 บาท
ขั้นที่ 3: หักค่าลดหย่อน
รายการลดหย่อนที่ใช้บ่อย:
| รายการ | วงเงินสูงสุด |
|---|---|
| ค่าลดหย่อนส่วนตัว | 60,000 บาท |
| คู่สมรส (ไม่มีรายได้) | 60,000 บาท |
| บุตร (คนที่ 1-2) | 30,000 บาท/คน |
| บุตรคนที่ 2 เป็นต้นไป | 60,000 บาท/คน |
| เบี้ยประกันชีวิต | สูงสุด 100,000 บาท |
| ประกันสุขภาพ | สูงสุด 25,000 บาท |
| กองทุน SSF | สูงสุด 30% ของรายได้, ไม่เกิน 200,000 บาท |
| กองทุน RMF | สูงสุด 30% ของรายได้, ไม่เกิน 500,000 บาท |
| ดอกเบี้ยสินเชื่อบ้าน | สูงสุด 100,000 บาท |
| เงินบริจาคการศึกษา | 2 เท่าของยอดบริจาค, ไม่เกิน 10% ของเงินได้หลังหักค่าใช้จ่าย |
| Thai ESG | สูงสุด 30% ของรายได้, ไม่เกิน 300,000 บาท |
ขั้นที่ 4: คำนวณเงินได้สุทธิและภาษี
เงินได้สุทธิ = รายได้รวม - ค่าใช้จ่าย - ค่าลดหย่อนรวม
ตัวอย่างการคำนวณจริง
สมมติ: พนักงานเงินเดือน 45,000 บาท/เดือน (รายได้ปีละ 540,000 บาท) มีประกันชีวิตปีละ 30,000 บาท และบุตร 1 คน
| รายการ | จำนวน |
|---|---|
| รายได้รวมทั้งปี | 540,000 บาท |
| หักค่าใช้จ่าย 50% (สูงสุด 100,000) | -100,000 บาท |
| หักค่าลดหย่อนส่วนตัว | -60,000 บาท |
| หักค่าลดหย่อนบุตร 1 คน | -30,000 บาท |
| หักเบี้ยประกันชีวิต | -30,000 บาท |
| เงินได้สุทธิ | 320,000 บาท |
ภาษีที่ต้องชำระ:
- 150,000 แรก = ยกเว้น = 0 บาท
- 150,001–300,000 = 150,000 × 5% = 7,500 บาท
- 300,001–320,000 = 20,000 × 10% = 2,000 บาท
- ภาษีรวม = 9,500 บาท
แต่ถ้าหักภาษี ณ ที่จ่ายไปแล้ว (เงินเดือน × 1.5% ≈ 8,100 บาท/ปี) จะต้องจ่ายเพิ่มอีก 1,400 บาท
วิธีประหยัดภาษีอย่างถูกกฎหมาย
1. ลงทุนใน SSF / RMF / Thai ESG
กองทุนเหล่านี้ให้สิทธิ์ลดหย่อนภาษีสูงสุดรวมกัน 500,000 บาท ต่อปี เหมาะสำหรับคนที่ต้องการวางแผนเกษียณควบคู่กับการประหยัดภาษี
2. ทำประกันชีวิตและสุขภาพ
ลดหย่อนได้สูงสุด 125,000 บาท (ประกันชีวิต 100,000 + สุขภาพ 25,000) ประกันสุขภาพยังให้ความคุ้มครองในเวลาเดียวกัน
3. บริจาคเพื่อการศึกษาหรือสาธารณประโยชน์
บริจาคผ่านระบบ e-Donation จะได้รับสิทธิ์ลดหย่อน 2 เท่าของยอดบริจาค
4. ยื่นภาษีก่อนกำหนด
หากรายการลดหย่อนครบถ้วน ยื่นออนไลน์ผ่าน RD Smart Tax ได้ตั้งแต่ต้นปี ลดความเสี่ยงเอกสารผิดพลาด
เครื่องมือช่วยคำนวณ
หากต้องการคำนวณภาษีแบบอัตโนมัติพร้อมรายการลดหย่อนครบ สามารถใช้ โปรแกรมคำนวณภาษีเงินได้ ของ MoneyTools4u ได้เลย
สรุป
การเข้าใจโครงสร้างภาษีและรายการลดหย่อนอย่างถ่องแท้ ช่วยให้คุณวางแผนภาษีได้อย่างถูกกฎหมายและประหยัดสูงสุด สำหรับคนที่เพิ่งเริ่มทำงาน แนะนำให้เริ่มจากลดหย่อนส่วนตัวและประกันชีวิตก่อน แล้วค่อยเพิ่มกองทุน SSF/RMF เมื่อรายได้มากขึ้น